Poznańskie

Ludność (1931). Według danych spisowych z 1931 r. województwo w granicach z roku 1939 zamieszkiwało 2.339,6 tys. osób. W 1931 r. jako język ojczysty deklarowało[3]: polski 90,5% mieszkańców (w miastach 90,7%, na wsi 90,4%), niemiecki 7,4% (w miastach 3,8%, na wsi 9,2%), żydowski lub hebrajski 1,9% (w miastach 5,2%, na wsi 0,3%)[4] i ukraiński 0,1%.

Terytorium i ludność po 1939. Obecne województwo wielkopolskie posiada nieco większą powierzchnię niż przedwojenne województwo poznańskie. Wchodzą doń tereny na północy, do 1945 r. należące do Niemiec (wschodnie powiaty rejencji pilskiej w prowincji Pomorze)[5]. Są to dzisiejsze powiaty Piła i Złotów. Województwo nie obejmuje za to na wschodzie powiatów Mogilno i Żnin.

W rezultacie ucieczki części ludności na wschód w 1939 r., nielegalnej migracji w początkach okupacji, a przede wszystkim deportacji z terenów wcielonych do Rzeszy i ludobójstwa ogółu Żydów przez Niemców w czasie wojny oraz popieranej przez władze komunistyczne emigracji po wojnie zanikła mniejszość żydowska. W wyniku ewakuacji i masowych ucieczek ludności niemieckiej na zachód pod koniec wojny i deportacji do ZSRR w 1945 r. oraz przesiedlenia do Niemiec w latach 1945–1950 zanikła także mniejszość niemiecka.

Jacek Żurek

 


 

  • [1] Samodzielne powiaty miejskie utworzone dla miast liczących ponad 75 tys. mieszkańców.
  • [2] Liczące ponad 25 tys. mieszkańców miasta stanowiące odrębne jednostki samorządowe w ramach powiatu oraz miasta będące powiatami grodzkimi.
  • [3] Spis powszechny ludności z 1931 r., drugi i ostatni przeprowadzony w dwudziestoleciu międzywojennym, nie uwzględniał deklaracji narodowości, pozostając przy wyznaniu i języku ojczystym obywateli.
  • [4] Językiem ogółu Żydów na wschodzie był jidysz, który ukształtował się w wiekach średnich na podstawie staroniemieckiego, hebrajski zaś, jako język biblijny, miał charakter literacki.
  • [5] Rejencja była szczeblem pośrednim administracji niemieckiej pomiędzy prowincją (odpowiednik polskiego województwa) a powiatem.

 

Bibliografia:

  1. Eberhardt, Migracje polityczne na ziemiach polskich (1939–1950), Poznań 2010. Wysiedlenia, wypędzenia i ucieczki 1939–1959. Atlas ziem Polski, red. W. Sienkiewicz, G. Hryciuk, Warszawa 2008.

 

 

 

Projekt i realizacja: Laboratorium Artystyczne | Oprogramowanie: Black Wolf CMS