Kalendarium

31 grudnia 1943/ 1 stycznia 1944

Oddziały Obwodu Radzyń i oddział „Jastrzębia” z Obwodu Włodawa przeprowadziły akcję na PUBP w Radzyniu Podl. Jej przebieg znamy z pamiętnika „Żelaznego (Edwarda Taraszkiewicza), brata „Jastrzębia”. Według „Żelaznego”: „Na lotnisku w pobliżu Radzynia, na punkcie koncentracyjnym czekało już ok. 300-350 ludzi z całego Obwodu. Była to prawie cała „armia” jak to określił „Jastrząb”. Leon Sołtysiak „Dżems” („James”) czekał też już na nas. Brakowało jeszcze dwóch dużych grup konspiracyjnych z dalszych okolic pow. radzyńskiego, mających przyjechać autami, które zawiodły w podobieństwie naszych.” Po przybyciu oddziału „Jastrzębia” odbyła się ostatnia narada przed wyruszeniem do akcji. Dowodzący wszystkimi grupami Komendant Obwodu Radzyń kpt. „James” przedstawił na niej plan opanowania Radzynia. Według niego „miano zaatakować UB i Pow. Kom. MO, jednocześnie sterroryzować ich ogniem broni maszynowej, przez co, twierdził „Dżems”, ubeki się poddadzą. W międzyczasie doszedł „Dżemsa” meldunek z Radzynia, że kwateruje tam w szkole powszechnej oddział KBW w sile 50-60 ludzi. Według „Dżemsa” grupę tę należało również w ten sam sposób opanować.”

Styczeń 1944

Kobrynia na Polesiu. Oddział AK "Watra I" por. "Jura" (ponad 1000 osób) został wcielony do partyzantki sowieckiej.

1 stycznia

Odział ROAK dowodzony przez por. Franciszka Majewskiego ps. „Słony”rozbił pod Okalewem w pow. Rypin grupę operacyjną UB, MO i ORMO. W walce zginęło 13 funkcjonariuszy bezpieki.

1 stycznia

pow. Radzyń Podlaski, Okalew. Oddział „Jastrzębia zorganizował zasadzkę na GO ścigającą partyzantów po akcji na PUBP w Radzyniu. GO składała się z 33 żołnierzy KBW i 7 funkcjonariuszy PUBP. Według akt KBW, w wyniku walki rannych zostało 5 żołnierzy WP i 1 funkcjonariusz UB oraz 6 członków grupy zostało wziętych do niewoli. Partyzanci zdobyli dwa samochody, 6 ppSz, 1 rkm i 1 kbk. „Jastrząb” kazał uwolnić 5 żołnierzy. Plutonowego Władysława Klimsa oddział uprowadził i prawdopodobnie zlikwidował. Nieco inaczej wynik akcji opisał w swym pamiętniku „Żelazny”. Według niego wydarzenia miały następujący przebieg. W Okalewie oddziały pościgowe napotkały odpoczywający oddział „Jastrzębia”. Doszło do walki. Pomimo zaskoczenia partyzanci szybko przeszli do kontrataku. W ferworze walki zniszczone zostały strzałami z rusznicy samochody, którymi przyjechali żołnierze KBW. Ostudziło to ich zapał, w rezultacie czego uciekli oni z pola walki. Zginęło 4 żołnierzy KBW, referent UB Smoraczewski, do niewoli wzięto 7 żołnierzy. Spośród partyzantów zginął Stefan Kucharuk „Ryś II” i Kazimierz Kłosiński „Biały”, ranny został Stanisław Łuć „Żandarm”.

1 stycznia

W rejonie wsi Zamościany – Kisłuchy – Szykucie doszło do 2-godzinnej walki stołpeckiego oddziału AK z oddziałem sowieckim.

1 stycznia

Gościeniszki.  2 kompania  V batalionu 77 pp AK ppor. Stanisława Szabuni „Licho” zlikwidowała posterunek litewski.

1 stycznia

Szczuczyn. Oddział dywersyjny ppor. Stanisława Białeckiego „Scewoli” Obwodu AK Szczuczyn rozbroił oddział straży leśnej.

2 stycznia

Staje. Oddział por. Jana Borysewicza „Krysi” zaatakował grupę spadochroniarzy sowieckich, zabijając 3 skoczków.

2 stycznia

Oddział partyzancki Obwodu AK Radom por. Michała Gumińskiego „Cezara” stoczył walkę w pobliżu majątku Zalewce koło Wierzbiny.

4 stycznia

Borki. Pododdział z batalionu ppor. Czesława Zajączkowskiego „Ragnera” stoczył walkę z grupą sowieckiego oddziału „Iskra”

7 stycznia

Warszawa. Żołnierze Kedywu Okręgu AK Warszawa spalili park i warsztaty samochodowe przy ul. Stępińskiej.

8 stycznia

6 Brygada AK „Tońki” i 3 Brygada AK „Szczerbca” stoczyły pod Mikuliszkami zwycięską bitwę z litewskimi i niemieckimi oddziałami policyjnymi.

8 stycznia

Lipnik. Patrol oddziału „Grupa Lotna” ppor. Stanisława Podoleckiego „Roga” z Obwodu AK Opatów zaatakował autobus z żołnierzami niemieckimi.

8 stycznia

Żołnierze batalionu „Zośka” na szosie Warszawa – Mińsk Mazowiecki przeprowadzili nieudaną akcję zbrojną pod kryptonimem „Polowanie” na wracających z polowania dygnitarzy administracji niemieckiej na dystrykt warszawski – m.in. Fischera, Leista i Hahna.

8 stycznia

Warszawa. Żołnierze Kedywu Okręgu AK Warszawa spalili park samochodowy przy zbiegu Al. Jerozolimskich i Marszałkowskiej. W walce zginęło 10 Niemców.

8 stycznia

Cichociemny ppor. Hieronim Dekutowski „Zapora” został skierowany na Lubelszczyznę, aby  stanąć na czele Oddziału Dyspozycyjnego Kedywu i Komendy Kedywu Inspektoratu Rejonowego Lublin-Puławy Armii Krajowej. Wraz ze zreorganizowanym przez siebie oddziałem przeprowadził do momentu wkroczenia na te tereny Armii Czerwonej ponad 90 akcji skierowanych przeciw niemieckiemu okupantowi i jego poplecznikom

8/9 stycznia.

Warszawa. Z przekształcenia Krajowej Reprezentacji Politycznej powstała Rada Jedności Narodowej, jako surogat podziemnego parlamentu.

10 stycznia

Oddział AK OP-7 i grupa słuchaczy szkoły minerskiej BCh pod Rejowcem wysadzili w powietrze niemiecki pociąg wojskowy.

10 stycznia

Herby. Oddział AK ppor.Zbigniewa Kruszelnickiego „Wilka” opanował stację kolejową.

12 stycznia

Warszawa. Dowódca AK wydał rozkaz nr 126 w związku z przekroczeniem przez Armię Czerwoną granicy RP z 1939 r.

13 stycznia

Warszawa.  W jednym z artykułów wydrukowanych w „Biuletynie Informacyjnym” po raz pierwszy w okupowanym kraju użyto terminu: Polskie Państwo Podziemne.

14 stycznia

Władze niemieckie zaproponowały dowódcy 5 Brygady AK, rtm. Zygmuntowi Szendzielarzowi „Łupaszce”, zawieszenie broni i podjęcie wspólnej walki przeciwko działającej na tym obszarze partyzantce sowieckiej. „Łupaszka” nie zgodził się na tę propozycję.

14 stycznia

Oddział AK por. Witolda Kucharskiego „Wichra” rozbił oddział żandarmerii w rejonie Diablej Góry.

16 stycznia

Rozpoczęła się mobilizacja oddziałów Armii Krajowej na Wołyniu.

17 stycznia

1 kompania III batalionu 77 pp AK por. Stanisława Karolkiewicza „Szczęsnego” rozbiła pod Szczuczynem niemiecką ekspedycję karną.

17/18 stycznia

Rudomino. 3 Brygada AK „Szczerbca” i 6 Brygada AK „Konara” rozbiły posterunek policji litewskiej i zniszczyły akta gminne.

17/18 stycznia

Lida.  Grupa bojowa z oddziału AK por. Jana Borysewicza „Krysi”, dowodzona przez sierż. Alfreda Fryesa „Bza”, rozbiła więzienie, uwalniając około 70 osób.

18 stycznia

Warszawa. Dowódca AK wydał rozkaz nr 129/I o organizacji Wojskowej Służby Kobiet.

20 stycznia

Londyn. Naczelny Wódz wysłał do kraju „Wytyczne włączenia NSZ do AK”.

22 stycznia

Oddział dyspozycyjny Kedywu „Agawy” wysadził w powietrze tor kolejowy pod Leśniczówką, na linii Lublin–Rozwadów.

23 stycznia

Oddział AK ppor. Sergiusza Konopki „Czarusia” zlikwidował na drodze Hrubieszów–Sokal 27 Niemców i 2 samochody.

23 stycznia

Oddziały AK ppor. Bartosika „Sczyta” i BCh Feliksa Robaka „Sokoła” w zasadzce pod miejscowością Wohyń zlikwidowały 5 funkcjonariuszy Gestapo.

24 stycznia

Dowództwo I Frontu Białoruskiego stwierdziło, że działalność na zapleczu konspiracyjnych ugrupowań AK utrudnia mu prowadzenie walki oraz zagraża zdrowiu i życiu sowieckich żołnierzy.

24 stycznia

W rejonie Wołmy  wywiązała  się walka między stołpeckim oddziałem AK i grupą z brygady partyzanckiej specjalnego przeznaczenia. Zginęło 7 partyzantów sowieckich.

24 stycznia

Poznań.  Gestapo aresztowało w Poznaniu  płk.  Henryka Kowalówkę „Dziedzica”, komendanta Okręgu AK Poznań.

24 stycznia

Lublin . Grupa żołnierzy z oddziału lotnego por. Wojciecha Rokickiego „Nerwy” przeprowadziła akcję zbrojną na obóz służby budowlanej przy ul. Wesołej.

25 stycznia

Motycz.  Oddział partyzancki „Szarugi” rozbroił na stacji kolejowej ochronę pociągu przewożącego bomby lotnicze i pociski artyleryjskie.

26 stycznia

Oddział AK zatrzymał pod Skalbmierzem pociąg towarowy i wypuścił przewożone w nim bydło kontyngentowe.

28 stycznia

Suszybaba. Na odprawie oficerów sztabu Okręgu AK Wołyń podjęto decyzję o utworzeniu 27 Dywizji Piechoty AK i rozpoczęciu akcji „Burza”.

29 stycznia

Pluton AK Mieczysława Olszaka „Hardego”, oddział AK „Kozaka” i pluton BCh z I batalionu „Rysia” stoczyły walkę z oddziałem SS-Galizien w obronie kolonii Górki i Zabłocie.

29/30 stycznia

Grodków. Oddział Kedywu Okręgu AK Kraków dowodzony przez mjr. Stanisława Więckowskiego „Wąsacza” przeprowadził nieudaną próbę wysadzenia w powietrze pociągu, którym podróżował generalny gubernator Hans Frank oraz dowódca SS i policji w GG gen. Wilhelm Koppe.

29/30 stycznia

Wola Wereszczyńska. Pow. Włodawa. Partyzanci z oddziału „Jastrzębia”zabrali z kasy gminy 50 tys. zł. Zostawili pokwitowanie sygnowane „Groźny”.

30 stycznia

Horodno. 4 kompania oddziału AK por. Jana Borysewicza „Krysi” rozbroiła po krótkiej walce garnizon SS i policji, zdobywając 1 cekaem, 2 erkaemy, około 50 karabinów, 100 granatów, 10 tys. sztuk amunicji.

30/31 stycznia

Grupa dywersyjna Inspektoratu AK Rzeszów, dowodzona przez kpt. Józefa Lutaka „Dyzmę”, ostrzelała pod Dębicą niemiecki pociąg pospieszny.

31 stycznia

Oddział 5 Brygady AK rtm. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” stoczył pod Wornianami zwycięską bitwę z Niemcami, którzy stracili w niej 65 żołnierzy i kilkunastu wziętych do niewoli. Straty AK wyniosły 19 zabitych i 12 rannych.

 

 

 

Projekt i realizacja: Laboratorium Artystyczne | Oprogramowanie: Black Wolf CMS